Dogtasbesbir

GEREKÇE

Türkiye’de organik gıda üretimi 5262 sayılı “Organik Tarım Kanunu” ve buna dayanılarak hazırlanan yönetmeliklerle yürütülmektedir. Bu yasa ve ilgili yönetmeliklerde belirlenen hususlara aykırı olmamak koşuluyla, organik gıdaların üretimi, tüketime hazırlanması ve tüketiciye ulaştırılması aşamalarındaki uygulamalar için özel kriterlerin belirlenmesi ve bunlara uyulmasının sağlanması mümkündür. Özel kıstas belirlemenin, uygulamanın gerekçesi; organik gıda üretiminde kalite güvenliği, izlenebilirlik, pazardaki adil rekabetin sağlanması ve tüm organik tarım prensiplerine bağlı kalınmasıdır.

Yurt dışında üretilmiş pazara hâkim organik gıdalarla rekabetin sağlanmaması nedeniyle pazarını kaybeden küçük organik gıda üreticilerinin korunması, tüketicinin alım gücüne uygun organictradefair sistemi ile oluşan organik gıda üretiminin sağlanması garklıdır.

Proje kapsamında kriterlerin konulması, koyulan kriterlere üreticilerin uyması ve kriterlere uygunluğun izlenmesi, belgelenmesi sağlanacaktır.

Organik tarımsal üretimde IFOAM, DEMETER, FİBL gibi STK ların belirlediği organik gıda özel kriteri vardır. Projemiz Organik Tarım Türk Yönetmeliğine bağlı, ülke ve bölge koşullarına uygun olmak koşuluyla bu kuruluşların özel kriterlerini örnek almıştır. Özel kriterlerimizi proje gereği oluşturduğumuz komite belirleyecektir.

PROJENİN AMAÇLARI

a) Genel Amaçlar; Çevre, insan ve hayvan sağlığına zarar vermeyen bir tarımsal üretimin yapılması, doğal kaynakların korunması, tarımda sürdürülebilirlik, izlenebilirlik ve gıda güvenliğinin sağlanmasına yönelik organik üretimin gerçekleştirilmesine katkı sağlamak.

b) Türk Organik Tarımının gelişmesine katkı sağlamak.

c) Organik gıda üretimine ve yaygınlaştırılmasına katkı sağlamak.

d) Organik tarım yasa ve yönetmeliklerine muhalefeti önlemek.

e) Organik gıda tüketiminin artması için Türk, organik gıda üretimi TR yönetmeliğine uygun olmak koşuluyla, uluslar arası IFOAM, FİBL, DEMETER gibi kuruluşların uyguladığı özel kriterleri örnek alarak özel kriterler belirlemek.

f) Organik tarım prensiplerinin ve özel kriterlerin uygulanması için üreticileri eğiterek üreticilerin bilinçlenmelerini sağlamak. Bu konuda üretimden tüketime kadar tüm çevrelerde bilinç geliştirmek farkındalık yaratmak

KAPSAM

Üretim, tüketime hazırlanma ve tüketiciye ulaştırılma aşamalarında organik gıdalara; uygulanacak özel koşulları belirleyip bunlara ilişkin uygulamanın izlenmesi ve ürünlerin belgelendirilmesini sağlayarak, üyelerinin ürettiği organik gıdaların piyasadaki diğer gıdalardan farkını ortaya koyacak iş ve uygulamalara yönelik esasların, Türkiye’de organik ürünler üretimini düzenleyen yasa ve yönetmeliklere aykırılık taşımayacak şekilde, belirlenmesidir. Bu kriter, organik gıdaların üretimi, tüketiciye hazırlanması ve tüketiciye ulaştırılması aşamalarında uygulanacak iş ve işlemlerin belirlenmesi ve izlenmesi ile bu standarda uygun gıdaların sertifikalandırılmasına ilişkin hususları kapsar.

TANIMLAR VE AÇIKLAMALAR

ÖZEL KRİTER ADI: ORTUB ORGANİK GIDA KRİTER

ÖZEL KRİTER LOGOSU (ALTIGEN)

PROJE MAKAMI

a-) Kuzeydoğu Anadolu Kalkınma Ajansı (KUDAKA) www.kudaka.org.tr

b-) Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) www.dpt.gov.tr

PROJENİN SAHİBİ

Organik Tahıl Üreticileri Birliği (ORTUB) www.ortub.org

PROJE ORTAKLIĞI

Organik Güvenilir Gıda Üreticileri Federasyonu (OGUF) www.oguf.org.tr

PROJE ORTAKLIĞI

Doğu Anadolu Tarımsal Üreticiler Ve Besiciler Birliği (DOGTARBESBİR) www.dogtarbesbir.org.tr

PROJE SAHİBİNİN GÖREVLERİ

ORTUB organik gıda alanında çalışan sivil toplum kuruluşları arasında işbirliği sağlar.

Kriteri oluşturacak ürünleri tespit ederek bu konudaki çalışmaları başlatır.

Özel kriter belirleme komisyonunu toplanma, çalışma ortamını sağlar sekreter yazısını sürdürür.

Özel kriter uygulama komitesinin iki üyesini belirler

Ülke dışındaki benzer kuruluşlarla işbirliği ortak çalışma alanlarını belirleyerek bunların gerçekleştirilmesini sağlar.

Uluslararası kuruluşlarda üyelerini temsil eder.

Belirlenen kriterler noterden tasdikli karar defterine yazılması yazılan kararların tüm üniversitelere görüş için bildirilmesi ve yurt dışında bağımsız bir belgelendirme şirketine teslim edilmesi.

ÖZEL ORGANİK GIDA KRİTERLERİ BELİRLEME UYGULAMA KOMİTESİ

Türkiye’de faaliyet sürdüren; gıda, veteriner, ziraat fakültelerinden 6 akademisyen, organik tarım ile alakalı 3STK temsilcisi ve yurt dışında faaliyet gösteren IFOAM ve ETA dan birer temsilci olmak üzere toplam 11 kişiden komite oluşmaktadır. Komite kendi arasında bir başkan, bir başkan yardımcısı ve ili raportör seçerek çalışmalarına başlar. Komite özel kriterlerin hazırlanması ve uygulanmanın izlenmesi ve izlemeye yönelik düzenlemelerden sorumludur.

Alınan kararlar noterden tasdikli karar defterine yazılacak belirlenen kriterler yurt dışından belgelendirme kuruluşundan belgelendirilecektir. Tarım bakanlığı ve ilgili kuruluşlardan gözlemci alınacaktır.

Organik üretim yapacak çiftçilere verilecek eğitim programlarının müfredatını belirlemek, eğitimin öngörülen şekilde yapılıp yapılmadığını denetlemek veya denetlettirmek.

Organik gıdaların üretimi, tüketime hazırlanması ve tüketime sunulması aşamalarında uyulacak kriteri belirleyerek bunları hazırlamak veya hazırlatmak.

Belirlenen kriterlere uyulmasını sağlayacak belirlenen kriterlere uyulmasını sağlayacak teknik proje elemanlarının bu iş kapsamında çalışma esas ve usullerini belirlemek, bu konulara yönelik olarak onları denetlemek veya denetletmek.

Organik gıda kriterlerine uyup sözleşme imzalayan, üretici ve sivil toplum kuruluşları ve/veya üreticilere verilecek teknik desteklerin kapsam ve niteliğini belirlemek ve uygulamasını sağlamak.

Gerek gördüğünde, kriter hazırlayacak bir alt komite oluşturmak ve bu yolla hazırlanan kriteri değerlendirerek karara bağlamak.

ÖZEL ORGANİK GIDA STANDARTLARINA UYGUN ÜRETİM SÜRECİNDE YER ALAN KİŞİ VE KURULUŞLARIN UYACAKLARI GENEL KURALLAR

Bu kriter kapsamında üretim yapacak, üretici ve kurum kuruluşların tarım bakanlığının görevlendirdiği ksk ile sözleşme yapması organik tarıma başlaşmış olur ki ORTUB organik gıda kriterleri ile sözleşme yapması şarttır. Özel Standart Hazırlama ve Uygulama Komitesi‘nden yetki almış tarımsal danışmanlık şirketleri ile sözleşme yaparak danışmanlık hizmeti satın alacaklardır.

Üretici gruplarıyla sözleşme düzenleyerek “sözleşmeli organik üretim” yapan şirketler hem KSK müteşebbis sertifikası ile OTUB organik gıda kriterleri sertifikasına sahip olurlar olacaklar hem de sözleşme yaptıkları özel danışmanlık şirketleri ve bunların sayısı, komitenin belirlediği ölçütlere uygun olacaktır.

ORTUB organik gıda kriterleri sözleşmesi imzalayan müteşebbisler kriterlere uygun olarak üretim yapma mecburiyetindedirler. Yetkilendirilmiş tarımsal danışmanlık şirketi

Özel kriter hazırlama ve uygulama komitesinin talep ettiği belgeler eksiksiz olarak teslim edecek verilen müfredata uygun eğitimler verecek, faaliyetlerin her aşaması için bir rapor düzenleyerek komite teslim edecektir. çiftçiye dağıtacağı ÜRETİCİ TAKİP DEFTERLERİ kurallara uygun şekilde doldurulacak, hasat döneminde teslim alınacaktır.

Her yıl Ekim yapılacak arazilerden toprak numunesi alınıp laboratuarlarda analiz yapılacaktır. Analiz raporu gıda izlemede yayınlanacaktır.

Arazinin sulandığı su kaynağından su numunesi alınarak laboratuarlarda analizi yapılacaktır. Tahlil raporu gıda izleme sisteminde yayınlanacaktır.

Bitkiden alınacak numunelerin laboratuarlarda analizi yapılacaktır.

Üründen alınacak numunelerden kalıntı analizi laboratuarlarda yapılacak.Gıda izlemede yayınlanacaktır.

Alınan sonuç ve veriler ürün izlemede de kullanılacaktır.

Özel kriter sistemi ile üretilen ürün miktarı kadar kriter logolu etiketler verilecek, etiketlerin seri numaraları  sisteme işlenecektir. Kolilerin barkot numaraları ile izlenmesi de sağlanacaktır.